Lektura Rękopis Tekst

Odkryj inne ciekawe książki wydawnictwa Instytut Badań Literackich PAN, które mogą Cię zainteresować po lekturze 'Lektura Rękopis Tekst'

Instytut Badań Literackich PAN poleca poniższą listę. Znajdziesz tu interesujące publikacje związane z literaturą i kulturą, które warto poznać po lekturze głównej książki.

1. Zranieni przez czas

   W książce zaprezentowano kilka różnych ujęć tematycznych i problemowych, odzwierciedlających stan współczesnej literatury litewskiej oraz nauki o niej, a także innowacje w metodach badań literackich. Autorami artykułów są wybitni naukowcy z Instytutu Litewskiej Literatury i Folkloru oraz Uniwersytetu Wileńskiego, którzy na co dzień zawodowo zajmują się badaniem literatury, śledzą jej najnowsze tendencje i orientują się, jakie aspekty litewskiej twórczości i krytyki literackiej mogą być interesujące dla odbiorców w Polsce,mającej przecież podobne postkomunistyczne doświadczenia. Zamieszczone w zbiorze teksty dotyczą w większości okresu dwudziestu lat niepodległości Litwy (1990–2010), kiedy to zalew nowości, wielość pomysłów i różnorodność form w literaturze przybrały niespotykane dotąd rozmiary. Obiekt to tyleż ciekawy, co niewdzięczny, jako że piszący musieli uchwycić i zarejestrować „wielkości zmienne”, podczas gdy wartości stałe (takie jak np. tradycja) stawały się niestabilne, niepopularne lub w ogóle znikały zmiecione przez poryw zmian. Litewska kultura i sztuka stanęły w obliczu podwójnego post: postkomunizmu i postmodernizmu. Szesnaście zaprezentowanych w zbiorze tekstów próbuje nakreślić, jak literatura litewska (poezja, proza, nowela, esej, dramat, pamiętniki) reagowała na nową sytuację polityczną, społeczną, psychologiczną i estetyczną.

2. Gry o tożsamość w czasach wielkiej zmiany

   Na przełomie XX i XXI wieku określenie „tożsamość” zaczęło w Polsce znaczyć na wiele nowych sposobów. Choć tradycyjne wzory myślenia o narodzie z ich romantycznymi motywami wciąż mają się dobrze, w przestrzeni publicznej pojawiły się nieznane dotąd zjawiska. To właśnie one wzbudziły zainteresowanie autorów tej książki. Najważniejszym jest zapewne zmiana otoczenia komunikacyjnego, Nowe techniki przekazu – wśród nich Internet – tworzą możliwości, w których zbiorowe i indywidualne identyfikacje kształtują się inaczej niż dotychczas. Z propozycji wywodzących się z dwudziestowiecznego pojmowania tożsamości zajęliśmy się tymi, które dostrzegają nową sytuację i starają się na nią odpowiedzieć. Interesują nas także zjawiska zupełnie nowe, takie jak narracje nie-politycznych emigrantów po roku ’89, fenomen literatury miejsca, zagadnienia gender i ich związek z tożsamością czy wreszcie tak silne we współczesnej kulturze zainteresowanie subwersją istniejących wzorów identyfikacji. Wszystko to składa się na tytułowe „gry o tożsamość w czasach wielkiej zmiany”, której wszyscy jesteśmy świadkami. Tomasz Żukowski

3. Zamiast epickiej syntezy

   Wydaje się (przynajmniej w mojej lekturze rozprawy), że siłą Łukasza Pawłowskiego jest interpretacja antropologiczno-literacka konkretnych tekstów, a koronną konkurencją: poetyka historyczna. Właśnie w tym pogranicznym obszarze, na styku teorii i praktyki tekstowej, jego rozległa interdyscyplinarna erudycja, historycznoliteracka wiedza, analityczna inwencja i pomysłowość wykorzystania czasem zaskakujących teoretycznych inspiracji znajdują najlepsze pole do popisu i uzyskania odkrywczych rezultatów poznawczych. Poszczególne rozdziały i podrozdziały stają się studiami przypadków, z których wyłania się pod wieloma względami nowy obraz literatury tych lat projektującej wizje narodowej wspólnoty oraz krytycznie przewartościowującej stereotypowe czy doktrynalnie spetryfikowane obrazy polskiej rzeczywistości. Ogólnie biorąc zaś sądzę – z wymienionych na początku i w zakończeniu powodów – że publikacja Łukasza Pawłowskiego stanowi wybitne osiągnięcie badawcze, które nie tylko pomnaża naszą wiedzę o prozie fabularnej lat dwudziestych, ale też ukazuje ją w nowym świetle, a na dodatek inspiruje do nowych rozwinięć czy konceptualizacji podjętej problematyki. Z recenzji prof dr. hab. Ryszarda Nycza

4. Czytanie Krasickiego

   Przejmujące opracowanie monograficzne skupione na dorobku „księcia poetów” autora poematów heroikomicznych, cyklów bajek, satyr i wierszy refleksyjno-lirycznych. Badacze zauważą rozmaite formy mieszane i pograniczne, menippejskie, jak np. eseje, listy, kazania i inne. Już na pierwszy rzut oka widać, iż praca ukazuje przemiany polskiego klasycyzmu, przygotowujące system literacki do nowych czasów, zapewniające ciągłość przekazu tradycji mimo zmian.

5. Czytanie kniaźnina

   Spotkanie z poezją Kniaźnina w formie otwartego odczytu, kontynuujące naukową konferencję, a jednocześnie poszerzające czytelnicze spojrzenie. Czytelnik może wnieść własne rozumienie poezji i poznać interpretacje historyków literatury. Projekt ma na celu przywrócenie osiemnastowiecznych wierszy do współczesnego obiegu czytelniczego, tworząc szerokie możliwości interpretacji i odkrywania poezji.