Logika i argumentacja

Książka ta jest nową propozycją edukacyjną w zakresie myślenia krytycznego. Napisana jest w ten sposób, aby każdy zainteresowany nauczyciel akademicki, reprezentujący dowolną dziedzinę nauki, był w stanie poprowadzić na jej bazie kurs dla swoich studentów. Zawiera liczne przykłady zadań i tematów do dyskusji. Autor prezentuje także wiele różnorodnych typów zagadek logicznych.

Spis treści

WPROWADZENIE 9 I. ARGUMENTACJA 17 1. Argumentacja logiczna 17 2. Wnioskowania dedukcyjne 19 3. Diagramy 22 4. Rozpoznawanie argumentacji 24 5. Sporządzanie diagramu 26 6. Niejawne przesłanki i wnioski 28 7. Elementy oceny argumentacji 31 7.1. Akceptowalność przesłanek 32 7.2. Wiarygodność źródeł 35 7.3. Relewancja 36 7.4. Konkluzywność 39 7.5. Test na inne możliwości 42 7.6. Deduktywistyczna rekonstrukcja 45 8. Problem braku bezstronności 47 9. Zasada życzliwej interpretacji 49 10. Metoda oceny argumentacji 51 11. Argumentacje dotyczące wartości 54 II. LOGIKA PRAKTYCZNA 57 1. Zadanie logiki praktycznej 58 2. Mechanizmy logicznego myślenia 59 3. Rozważanie możliwości 61 4. Zagadki logiczne i rozumowania matematyczne 63 5. Rozumowania zupełne i niezupełne 67 6. Rozumowania w fizyce 74 7. Pewność i prawie pewność 76 8. Pojęcie rozsądnej możliwości 79 9. Zgadywanie, domniemywanie i wnioskowanie 82 10. Ogólna metoda logiki 84 11. Metody dochodzenia do logicznych wniosków 88 11.1. Wnioskowanie abdukcyjne 91 11.2. Uogólnienia indukcyjne 94 11.3. Wnioskowanie kondukcyjne 97 11.4. Wnioskowanie przez analogię 99 11.5. Wnioskowanie przyczynowe 103 12. Logika i działanie 108 13. Metoda naukowa 110 14. Rachunek prawdopodobieństwa 111 15. Prawa logiki, błąd logiczny i dialog poznawczy 116 III. JĘZYK NATURALNY I ZNACZENIE 119 1. Znaczenie 119 2. Podejście formalno-logiczne 120 3. Definiowanie i definicje 122 4. Wieloznaczność i nieostrość 125 5. Objaśnianie znaczeń 127 5.1. Objaśnianie znaczenia przez sposoby użycia 128 6. Definicje projektujące 131 6.1. Ścisłość definicji 132 6.2. Praktyczna ścisłość 134 6.3. Konsekwencje definicji projektujących 137 7. Znaczenia zdań 140 8. Rola kontekstu 141 9. Użyteczność formalizacji 146 10. Znaczenie psychologiczne i sens empiryczny 148 IV. METODA PRECYZOWANIA I OBJAŚNIANIA ZNACZEŃ ZDAŃ 150 1. Precyzowanie i objaśnianie 151 2. Wieloznaczeniowość 152 3. Zdania jednorodne znaczeniowo 155 3.1. Zdania spostrzeżeniowe 155 3.2. Fakty historyczne i mity 156 3.3. Religia i nauka 158 3.4. Subiektywne wrażenia 160 4. Zdania złożone 161 4.1. Prawa nauki 161 4.2. Zdania syntezujące 162 4.3. Rozumienie 163 4.4. Dobór właściwych słów 164 5. Twierdzenia matematyki 166 6. Zdania analityczne 168 7. Pozory głębi 169 8. Prawda 171 8.1. Prawdziwość zdań złożonych 174 8.2. Prawdziwość zdań dotyczących wartości 176 9. Objaśnianie i precyzowanie znaczenia zdania 178 10. Klasyfikacja zdań 180 V. LOGIKA I RETORYKA 183 1. Retoryka 183 2. Linia podziału 185 3. Błędy rozumowania i chwyty erystyczne 188 4. Użycie logiki formalnej 193 5. Metoda sokratyczna 196 6. Wnioskowanie i precyzowanie znaczenia 198 7. Precyzowanie znaczenia poprzez zdania syntezujące i kontekst 200 8. Definicje regulujące w praktyce 201 9. Zasadnicza rola kontekstu 203 10. Zwroty kwantyfikatorowe 204 11. Hierarchie wartości 208 12. Logika i retoryka w polityce i ekonomii 209 12.1. Retoryka i polityka 210 12.2. Logika i polityka 211 12.3. Retoryka i ekonomia 213 12.4. Ekonomia i proste argumenty 214 12.5. Liberalizm czy socjalizm 216 13. Różne racje i logika 217 14. Wieloznaczność wypowiedzi dotyczących wartości 218 VI. LOGICZNA ANALIZA ROZUMOWAŃ 221 1. Podstawy twierdzeń 221 2. Struktura tekstu i konspekt 222 3. Redukcja do struktury logicznej 224 4. Zasada życzliwej interpretacji (cd.) 225 5. Przykłady 226 5.1. Rozumowanie Hylasa 226 5.2. Dialogi Lema 230 5.3. Wnioski na temat logiki 242 5.4. Chiński pokój 244 5.5. Chiński pokój głębiej 255 5.6. Pomieszanie logiki z retoryką 258 5.7. Homo sovieticus 261 5.8. Doktryna molekuł 270 5.9. Logika i filozofia 284 Dodatek: LOGIKA FORMALNA 287 1. Spójniki logiczne 288 2. Rachunek zdań 291 3. Metoda aksjomatyczna 293 4. Rachunek kwantyfikatorów 295 5. Aksjomatyzacja logiki klasycznej 298 6. Wnioski 300 LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA 302