Monografie Podatkowe. Podatek Dochodowy od Osób Prawnych - 97 najważniejszych pojęć

Oddajemy do rąk Czytelników książkę, w której syntetycznie przedstawiliśmy najważniejsze pojęcia z zakresu podatku dochodowego od osób prawnych w świetle stanu prawnego obowiązującego na dzień 1 stycznia 2025 r. W narastającym od kilkunastu lat chaosie interpretacyjnym, do którego przyczyniają się walnie praktyka organów podatkowych i skarbowych oraz rozbieżna i niestabilna judykatura sądów krajowych i wspólnotowych, pogłębia się ryzyko podatkowe podatników, a wyniki procedur jurysdykcyjnych, których przedmiotem jest stosowanie przepisów o podatku dochodowym od osób prawnych, są w istotnej części wręcz nieprzewidywalne. Stan niepewności dotyczy również podstawowych pojęć z zakresu tego podatku. Zarówno podatnicy, jak i pracownicy organów podatkowych na co dzień zadają pytanie o treść norm prawnych regulujących dokumentowanie i deklarowanie podatku dochodowego od osób prawnych, która ginie w chaosie sprzecznych poglądów. W książce podjęto próbę sformułowania prawidłowych, zgodnych z prawem definicji wszystkich istotnych pojęć z zakresu tego podatku. Być może choć trochę przyczyni się ona do ustabilizowania jego doktryny interpretacyjnej oraz zwiększenia bezpieczeństwa podatników, a zarazem przewidywalności praktyki organów stosujących prawo podatkowe. Praca stanowi również pokłosie już prawie trzydziestoletniego dorobku piśmiennictwa oraz analiz prawnopodatkowych prowadzonych przez Instytut Studiów Podatkowych1. Książka, którą niniejszym oddajemy do rąk Czytelników jest piątym wydaniem leksykonu poświęconego podatkowi dochodowemu od osób prawnych. Nowe wydanie zawiera zaktualizowaną i rozszerzoną listę pojęć.

Spis treści

Wstęp .......................................................................................7

Wykaz ważniejszych skrótów........................................................ 8

1. Amortyzacja.......................................................................... 11

2. Cele statutowe....................................................................... 13

3. Ceny transferowe................................................................... 15

4. Certyfikat rezydencji............................................................... 17

5. Dochody z odpłatnego zbycia walut wirtualnych.......................... 19

6. Dochody z udziału w zyskach osób prawnych.............................. 21

7. Dochód.................................................................................. 24

8. Dokumentacja cen transferowych.............................................. 26

9. Działalność gospodarcza........................................................... 32

10. EBITDA................................................................................ 35

11. Ewidencja rachunkowa........................................................... 40

12. Fundacja rodzinna................................................................. 48

13. Globalny podatek minimalny................................................... 52

14. Informacja o realizowanej strategii podatkowej......................... 55

15. Informacja podatkowa........................................................... 58

16. Jednolity Plik Kontrolny dla podatku dochodowego od osób prawnych.... 62

17. Komercjalizowana własność intelektualna.................................. 66

18. Korekta cen transferowych...................................................... 72

19. Korekta dochodu z tytułu zapłaty............................................. 78

20. Korekta kosztów uzyskania przychodów.................................... 82

21. Koszty bezpośrednie.............................................................. 86

22. Koszty finansowania dłużnego................................................. 89

23. Koszty inne niż bezpośrednie.................................................. 94

24. Koszty niestanowiące kosztów uzyskania przychodów................ 97

25. Koszty uzyskania przychodów................................................ 100

26. Krótka sprzedaż................................................................... 103

27. Leasing finansowy................................................................ 106

28. Leasing operacyjny............................................................... 110

29. Mały podatnik...................................................................... 114

30. Metoda degresywna amortyzacji............................................. 118

31. Metoda liniowa amortyzacji.................................................... 120

32. Nieograniczony obowiązek podatkowy...................................... 123

33. Nierezydent.......................................................................... 125

34. Notional interest deduction..................................................... 127

35. Obowiązek podatkowy............................................................. 130

36. Ograniczony obowiązek podatkowy............................................ 132

37. Opinia o stosowaniu zwolnienia z poboru zryczałtowanego podatku dochodowego (od dnia 1 stycznia 2022 r. zwana opinią o zastosowaniu preferencji)........ 135

38. Pakiet wierzytelności............................................................... 138

39. Płatnik................................................................................... 140

40. Pobór podatku......................................................................... 145

41. Podatek od dochodów z niezrealizowanych zysków (exit tax)...........155

42. Podatek od dochodów zagranicznej jednostki kontrolowanej........... 160

43. Podatek od dochodu z kwalifikowanych praw własności intelektualnej....... 167

44. Podatek od przychodów z budynków............................................ 171

45. Podatek u źródła....................................................................... 175

46. Podatkowa grupa kapitałowa....................................................... 181

47. Podatnik................................................................................... 186

48. Podstawa opodatkowania............................................................ 189

49. Potrącalność kosztów.................................................................. 192

50. Prawa majątkowe....................................................................... 196

51. Przedsiębiorstwo......................................................................... 202

52. Przychód podatkowy.................................................................... 204

53. Rezydent.................................................................................... 209

54. Rok podatkowy............................................................................ 212

55. Różnice kursowe................................................................... 219

56. Ryczałtowe opodatkowanie dochodów....................................... 222

57. Rzeczywisty właściciel............................................................ 232

58. Sprawozdanie z transakcji z podmiotami powiązanymi................ 235

59. Stawka amortyzacyjna ustalana indywidualnie........................... 240

60. Stawka podatku..................................................................... 246

61. Strata................................................................................... 249

62. Środek trwały......................................................................... 252

63. Udokumentowanie nieściągalności wierzytelności........................ 254

64. Ulepszenie środka trwałego...................................................... 258

65. Ulga na działalność badawczo-rozwojową................................... 260

66. Ulga na złe długi..................................................................... 268

67. Ulga podatkowa...................................................................... 273

68. Umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania............... 276

69. Uprawdopodobnienie nieściągalności wierzytelności..................... 279

70. Uproszczona zaliczka na podatek.............................................. 284

71. Wartość niematerialna i prawna................................................ 287

72. Wartość początkowa środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.................................................................................... 291

73. Weryfikacja cen transferowych................................................. 295

74. Wspólne źródło przychodów..................................................... 300

75. Wyłączenia podmiotowe.......................................................... 302

76. Wyłączenia przedmiotowe....................................................... 303

77. Zagraniczny zakład................................................................ 306

78. Zaliczka na podatek............................................................... 309

79. Zasada kasowa...................................................................... 312

80. Zasada memoriałowa............................................................. 313

81. Zeznania podatkowe.............................................................. 315

82. Zeznanie roczne.................................................................... 320

83. Zorganizowana część przedsiębiorstwa..................................... 323

84. Zwolnienia podatkowe............................................................ 333

85. Zwrot gotówkowy.................................................................. 338

86. Zyski kapitałowe................................................................... 340

87. Źródła przychodów................................................................ 346

88. Nowa ulga na innowacyjnych pracowników............................... 348

89. Ulga dla przedsiębiorców zatrudniających żołnierzy WOT............. 350

90. Ulga na terminal do płatności bezgotówkowych.......................... 352

91. Ulga konsolidacyjna................................................................ 354

92. Ulga na pierwszą ofertę publiczną............................................. 356

93. Ulga dla podatników wspierających działalność sportową, kulturalną oraz szkolnictwo wyższe i naukę............................................................................. 357

94. Preferencje dla podatników inwestujących w alternatywne spółki inwestycyjnej............................................................................... 359

95. Minimalny podatek dochodowy od osób prawnych........................ 361

96. Nowa ulga na robotyzację......................................................... 367

97. Nowa ulga na prototyp............................................................. 371

Bibliografia .................................................................................. 374