O nacjonalizmie

O nacjonalizmie — książki, które warto przeczytać w kontekście współczesnych idei

Poniższe propozycje poszerzają perspektywę dyskusji o nacjonalizmie, pokazując powiązania ideologii z polityką, gospodarką i kulturą. Każda pozycja porusza istotne kwestie społeczne i instytucjonalne, które pomagają zrozumieć mechanizmy współczesnych konfliktów i zmian.

Po jakie produkty jeszcze warto sięgnąć:

1. Dostatek

   Ezra Klein i Derek Thompson pytają, dlaczego bogata Kalifornia zmaga się z bezdomnością i brakiem mieszkań, dlaczego USA mają trudności z odchodzeniem od paliw kopalnych oraz dlaczego plany szybkich kolei pozostają na papierze. Autorzy argumentują, że wiele regulacji i praw jest przestarzałych i proponują radykalną zmianę podejścia do polityki: odnowę systemów nauki, innowacji, mieszkalnictwa, infrastruktury i technologii. Przedstawiają odważne pomysły na rozwiązanie największych problemów współczesności i wzywają decydentów do zdecydowanego działania na rzecz transformacji społecznej.

2. Niewidzialna doktryna

   George Monbiot i Peter Hutchinson odsłaniają, jak neoliberalizm — ukształtowany od pomysłów Hayeka i von Misesa — przekształcił się w dominującą ideologię wpływającą na politykę, gospodarkę, media i codzienne wybory. Pokazują rolę think tanków i korporacji oraz związki między doktryną a kryzysami: katastrofami klimatycznymi, rosnącym ubóstwem, rozpadem usług publicznych i nierównościami. Książka demaskuje mechanizmy podporządkowania demokracji logice rynkowej i proponuje wizję polityki opartej na współpracy, empatii i uczestniczącej demokracji, postulując ideę „prywatnej wystarczalności i publicznego luksusu”.

3. Kiedy wybuchnie wojna

   Piotr M. Majewski opisuje kryzys monachijski z 1938 roku jako przykład brudnych intryg politycznych, spektakli propagandowych, zawiłej walki wywiadów i perfidnych kampanii prasowych. Książka ukazuje, jak działania podejmowane rzekomo w celu zachowania pokoju uczyniły krok w kierunku katastrofalnej wojny, analizując mechanizmy polityczne i społeczne prowadzące do eskalacji konfliktu.

4. Cyfrodziewczyny

   Karolina Wasielewska przypomina kobiece herstorie informatyki w Polsce — od konstrukcji komputerów i tworzenia języków programowania po pierwsze aplikacje użytkowe. Autorka opisuje Polki, które komputerowały instytucje takie jak Biblioteka Narodowa czy Ministerstwo Sprawiedliwości, pokazując ich odwagę, determinację i wpływ na rozwój technologii. Ich życiorysy mają inspirować kolejne pokolenia kobiet w branży technologicznej.

5. Nowoczesność na haju

   Michał Herer analizuje, jak używanie substancji psychoaktywnych współgrało z rozwojem nowoczesności i kapitalizmu. Przeprowadza czytelnika przez trzy kluczowe przestrzenie — XIX‑wieczny Paryż bohemy, Berlin pierwszej połowy XX wieku oraz amerykańską kontrkulturę — pokazując, jak narkotyki towarzyszyły przemianom stylów życia, buntom przeciw wartościom mieszczańskim oraz powstawaniu nowych form podmiotowości. Książka ukazuje kulturową historię używania narkotyków i ich związek z procesami modernizacyjnymi.