Studenci z Rzeczypospolitej na Uniwersytecie w Bazylei w latach 1500–1800. Studium prozopograficzne

Książka Studenci z Rzeczypospolitej na Uniwersytecie w Bazylei w latach 1500–1800 stanowi pierwsze kompleksowe opracowanie poświęcone obecności Polaków i Litwinów w jednym z najważniejszych ośrodków intelektualnych Europy nowożytnej. Autor, wykorzystując metody prozopograficzne i ilościowe, rekonstruuje sieć kontaktów akademickich łączących Bazyleę z elitami Rzeczypospolitej oraz analizuje ich motywacje, pochodzenie społeczne, wyznanie, kierunki studiów i dalsze kariery. Praca ukazuje, jak wczesnonowożytna mobilność akademicka kształtowała przepływ idei, wiedzy i książek między Polską a Szwajcarią, a także jak stereotyp „hojnego Polaka” wpłynął na integrację studentów w środowisku reformowanym. To interdyscyplinarne studium łączy historię uniwersytetów, kultury i religii, wpisując dzieje polskich peregrynantów w szerszy kontekst europejskiej res publica litteraria.

Spis treści

Wykaz skrótów Wstęp 1. Przedmiot badań 2. Baza źródłowa 3. Stan badań 4. Tezy i metoda 5. Struktura pracy Rozdział I. Historia Uniwersytetu w Bazylei (1460–1800) 1. Soborowe początki 2. Organizacja średniowiecznego Uniwersytetu w Bazylei 3. Uniwersytet reformowany (1532) 4. Internacjonalizacja Uniwersytetu w Bazylei w XVI wieku 5. Spór o przywileje na „rodzinnym” uniwersytecie w XVII wieku 6. Permanentna reforma Uniwersytetu w XVIII wieku Rozdział II. Humanizm, dary i stereotypy. Przeduniwersyteckie kontakty Rze- czypospolitej z Bazyleą jako fundament akademickiej obecności 1. Erazm z Rotterdamu a Polacy – sieć zależności i rytuały wymiany 2. Mit hojnego Polaka: narodziny stereotypu i jego utrwalenie Studium prozopograficzne – zakres analizy Rozdział III. Studia uniwersyteckie przybyszów z Rzeczypospolitej w Bazylei 1. Frekwencja 2. Pochodzenie terytorialne immatrykulowanych 3. Pochodzenie społeczne 4. Przynależność wyznaniowa 5. Kierunki studiów i uzyskane stopnie 5.1. Medycyna 5.2. Prawo 5.3. Sztuki wyzwolone 5.4. Teologia 6. Okres studiów w Bazylei 7. Wiek studentów i promowanych 8. Preceptorzy, opiekunowie, słudzy 9. Mobilność międzyuczelniana 10. Taksy immatrykulacyjne Rozdział IV. Życie codzienne studentów z Rzeczypospolitej w Bazylei 1. Warunki bytowe – zakwaterowanie 2. Delikty prawne 3. Stypendia 4. Sieci społeczne – krąg przyjaciół i promotorów Rozdział V. Studenci z Rzeczypospolitej po studiach w Bazylei 1. Transfer literatury do Rzeczypospolitej 2. Absolwenci Uniwersytetu w Bazylei w kontekście późniejszych karier Rozdział VI. Marcin Chmielecki (1559–1632) – rektor Uniwersytetu w Bazylei 1. Pierwsze lata życia i początek studiów w Bazylei 2. Rozwój kariery akademickiej 3. Na czele Uniwersytetu i dalsze godności 4. Promotor i opiekun polskich studentów 5. Upamiętnienie i rodzina Zakończenie Aneks Spis ilustracji Spis tabel, wykresów i diagramów Bibliografia Indeks geograficzny Indeks osobowy Summary Zusammenfassung