Ultrasonografia w okulistyce

Książka autorstwa dr. n. med. Ewy Strzemeckiej to praktyczny i bogato ilustrowany podręcznik poświęcony ultrasonografii gałki ocznej i oczodołów. Publikacja powstała z myślą przede wszystkim o lekarzach okulistach, ale może być również cennym źródłem wiedzy dla radiologów oraz lekarzy w trakcie specjalizacji. Publikacja w przystępny sposób omawia zarówno podstawy teoretyczne badań ultrasonograficznych, jak i technikę wykonania badania oraz zasady jego opisu. Kolejne rozdziały poświęcone są najważniejszym strukturom gałki ocznej, takim jak ciało szkliste, siatkówka, naczyniówka, twardówka czy nerw wzrokowy, a także patologiom obejmującym m.in. zapalenia, guzy wewnątrzgałkowe i urazy. Dużym atutem książki jest bardzo obszerna dokumentacja obrazowa – około 200 zdjęć USG z dokładnymi opisami i oznaczeniami, które ułatwiają zrozumienie obrazu ultrasonograficznego i procesu diagnostycznego. Uzupełnieniem są filmy, pozwalające obserwować badanie „w ruchu”, co znacząco zwiększa wartość praktyczną podręcznika. Dzięki licznym komentarzom, wskazówkom i przykładom klinicznym książka może służyć zarówno początkującym lekarzom, którzy dopiero uczą się diagnostyki ultrasonograficznej oka, jak i bardziej doświadczonym specjalistom pragnącym doskonalić swoje umiejętności i poszerzać wiedzę.

Spis treści

Przedmowa IX 1. Podstawy teoretyczne 1 1.1. Wstęp 1 1.2. Jak powstaje obraz w ultrasonografii? 2 1.3. Słowniczek pojęć 3 1.4. Ograniczenia techniczne badania USG gałki ocznej 4 2. Technika badania 7 2.1. Znacznik 7 2.2. Przekroje 8 2.2.1. Cięcia osiowe 9 2.2.2. Cięcia poprzeczne 14 2.2.3. Cięcia podłużne 23 2.3. Ćwiczenia – każde ćwiczenie dotyczy innego pacjenta 26 2.3.1. Odpowiedzi do ćwiczeń 30 3. Ciało szkliste 33 3.1. Tylne odłączenie ciała szklistego (PVD) 33 3.2. Wylew krwi do ciała szklistego 39 3.3. Wysięk zapalny 41 3.4. Zapalenie wnętrza gałki ocznej 44 3.5. Skrzenie bielejące (choroba Bensona) 46 3.6. Rozpływ skrzący 48 3.7. Stan po iniekcjach doszklistkowych 49 3.8. Torbiel ciała szklistego 52 4. Siatkówka 55 4.1. Rozwarstwienie siatkówki 55 4.2. Przedarcie siatkówki 58 4.3. Odwarstwienie siatkówki 64 4.3.1. Technika badania 64 4.3.2. Jak odróżnić w badaniu USG odwarstwioną siatkówkę od błony hialoidalnej tylnej ciała szklistego? 65 4.3.3. „Świeże czy stare” odwarstwienie siatkówki w badaniu USG? 67 4.3.4. Rodzaje odwarstwień siatkówki 70 4.3.5. Ocena siatkówki po operacji witrektomii 77 4.3.6. Ocena siatkówki po operacji wgłabiającej 81 4.4. Retinopatia cukrzycowa 84 4.5. Choroby plamki 91 5. Naczyniówka 95 5.1. Odłączenie naczyniówki 95 5.1.1. Podział 95 5.1.2. Cechy pozwalające na odróżnienie w badaniu USG odłączenia naczyniówki od odwarstwienia siatkówki 95 5.1.3. Przyczyny odłączenia naczyniówki 97 5.2. Szczelina naczyniówki 102 5.3. Zwapnienia naczyniówkowo-twardówkowe 104 6. Twardówka 107 6.1. Zapalenie tylne twardówki 107 6.2. Garbiak tylny twardówki 109 6.3. Zanik gałki ocznej 113 7. Nerw wzrokowy 117 7.1. Druzy tarczy nerwu wzrokowego 117 7.2. Obrzęk tarczy nerwu wzrokowego 119 7.3. Neuropatia jaskrowa 121 7.4. Szczelina tarczy nerwu wzrokowego 123 7.5. Oponiak osłonek nerwu wzrokowego 124 8. Guzy wewnątrzgałkowe 127 8.1. Znamię naczyniówki 127 8.2. Czerniak naczyniówki 130 8.2.1. Podstawy 130 8.2.2. Obraz w badaniu USG 131 8.2.3. Różnicowanie 132 8.3. Guzy przerzutowe 140 8.3.1. Podstawy 140 8.3.2. Obraz w badaniu USG 140 8.4. Naczyniak naczyniówki 144 8.4.1. Podstawy 144 8.4.2. Obraz w badaniu USG 145 8.5. Kostniak naczyniówki 147 8.5.1. Podstawy 147 8.5.2. Obraz w badaniu USG 147 8.6. Tabela z porównaniem cech guzów wewnątrzgałkowych 149 9. Urazy i ciała obce 153 9.1. Technika badania 153 9.2. Soczewka 155 9.2.1. Soczewka „w miejscu” 155 9.2.2. Zwichnięcie soczewki własnej 157 9.2.3. Zwichnięcie sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej 159 9.3. Ciała obce wewnątrzgałkowe 162 10. Oczodół 167 10.1. Informacje wstępne 167 10.2. Wybrane patologie oczodołu w badaniu ultrasonograficznym 169 11. Rzadko spotykane przypadki w badaniu USG 177 12. Powodzenia, sprawdź się sam 183