W dniu dzisiejszym kontakt z Biurem Obsługi Klienta jest możliwy jedynie drogą mailową.
Przepraszamy za niedogodności. więcej

Metafizyczna odyseja

Kijewska Agnieszka

Chwilowo niedostępny

Ładowanie...

Szczegóły produktu

Data wydania
20 wrz 2023
Format pliku
eBook (pdf)
Autor/Redaktor
Kijewska Agnieszka

Metafizyczna odyseja

Człowiek jest punktem centralnym dzieła stworzenia, ale też jest odpowiedzialny za jego upadek, a w następstwie tego za powrót. Z winy człowieka całość rzeczywistości stworzonej popadła w gorszy, bo opisany podziałami, czasem i miejscem, sposób istnienia. Człowiek powinien zatem przywrócić całość kreacji do Boga. Nauka o powrocie, jego uwarunkowaniach, meandrach i etapach jest zasadniczym celem Periphyseonu. W centrum nauczania o powrocie stoi dzieło zbawcze Jezusa Chrystusa. Eriugena rozwija filozoficzną chrystologię, czyniąc Wcielenie Chrystusa warunkiem możliwości i paradygmatem powrotu. Powstaje tu jednak kolejny problem, a mianowicie kwestia relacji między nauką a egzegezą, wiarą i filozofią. Jan Szkot uważa, że egzegeza biblijna i naukowe badanie świata uzupełniają się nawzajem, biegną przez podobne etapy i zmierzają ku temu samemu celowi. Założeniem tego przekonania jest fakt, że Księga Pisma i Księga Natury mają tego samego autora – Boga; i tego samego czytelnika – człowieka. Z tego względu w dyskursie Eriugeny bardzo ważną funkcję pełnią analizy biblijnych narracji, jako istotne źródło wiedzy i ilustracja tez systemowych. (fragment Wprowadzenia) Swoją przygodę ze studium filozofii Jana Szkota Eriugeny rozpoczęłam rozprawą doktorską ogłoszoną w roku 1994 jako monografia pt. „Neoplatonizm Jana Szkota Eriugeny. Podmiotowe warunki doświadczenia mistycznego w tradycji neoplatońskiej” (Lublin 1994), kontynuowałam w rozprawie habilitacyjnej „Księga Pisma i Księga Natury. Heksaemeron Eriugeny i Teodoryka z Chartres” (Lublin 1999) oraz w książce „Eriugena” (Warszawa 2005). Zapoznawszy się nieco z filozofią Jana Szkota podjęłam się tłumaczeń jego tekstów, zaczynając od dzieł ostatnich, choć najpiękniejszych, a mianowicie „Homilii do Prologu Ewangelii Jana oraz Komentarza do Ewangelii Jana” (Kęty 2000, Altaya -Warszawa 2003, Hachette 2010). Później przyszedł czas na tłumaczenie „Periphyseonu”, którego pierwszy tom został opublikowany w serii „Ad Fontes” w Wydawnictwie Marek Derewiecki w roku 2009, a ostatni, piąty, w roku 2023. W roku 2018 zostało opublikowane polskie tłumaczenie Szkotowego dzieła „O predestynacji” w tomie tłumaczeń pt. „Jeżeli Bóg istnieje…Wolność człowieka a hipoteza teistyczna” (red. A. Stefańczyk, Lublin 2018). W międzyczasie przygotowałam szereg artykułów i wystąpień konferencyjnych poświęconych filozofii Eriugeny, do których będę się odwoływać ze stosowną adnotacją w przypisach. W prezentowanej tu książce, jak zalecał św. Augustyn, przejrzałam i poprawiłam powstałe wcześniej teksty, czyniąc je integralną częścią zupełnie nowej całości, zwłaszcza że mogłam ją uzupełnić polskimi przekładami tekstów Eriugeny. Nadałam jej tytuł „Metafizyczna odyseja. Filozofia Jana Szkota Eriugeny”. Jestem bowiem przekonana, że w centrum Szkotowego systemu stoi nauka o powrocie człowieka i całej rzeczywistości do Stwórcy, a filozofia Eriugeny rozwija się właśnie w kontekście doktryny powrotu i ze względu na powrót. Agnieszka Kijewska

Spis treści

Wprowadzenie. Charakterystyka filozofii Eriugeny 5 I. Czasy Eriugeny 10 1.1. Irlandzkie korzenie Jana Szkota 10 1.2. Renesans karoliński 19 II. Jan Szkot Eriugena – życie i dzieło 29 2.1. Dworska kariera 29 2.2. Pierwsze szkolne teksty 35 2.2.1. Komentarz do Institutiones grammaticae Pryscjana 35 2.2.2. Komentarz do De nuptiis Philologiae et Mercurii (O zaślubinach Filologii i Merkurego) Marcjana Kapelli 39 2.2.3. Glosy biblijne 42 2.3. Spór o predestynację 43 2.3.1. Źródła kontrowersji 43 2.3.2. O predestynacji Eriugeny 46 2.4. Działalność translatorska 54 2.4.1. Versio Dionysii 54 2.4.2. Tłumacz Ojców greckich 60 2.5. Periphyseon 65 2.5.1. Tytuł i okoliczności powstania dzieła 65 2.5.2. Struktura Periphyseonu 68 2.6. Komentarze biblijne 72 III. Fundamenty systemu Jana Szkota 76 3.1. Jan Szkot wobec karolińskich wzorów uczoności 76 3.2. Fizjologia Eriugeny 79 3.3. Iter rationis 87 3.4. Księga Natury a Księga Pisma 94 3.5. Koncepcja autorytetu 102 IV. Koncepcja Boga 108 4.1. Bóg jako Nihil per excellentiam 108 4.2. Stwarzanie jako teofania 115 4.3. Trójca Święta a dzieło stworzenia 121 4.4. Dyskurs teologiczny 129 4.4.1. Formowanie się terminologii trynitarnej 129 4.4.2. Drogi poznania Boga 135 V. Heksaemeron Eriugeny 141 5.1. Specyfika egzegezy heksaemeralnej Jana Szkota 141 5.2. Pierwszy dzień stwarzania 147 5.3. Drugi dzień stwórczego dzieła 157 5.4. Trzeci i czwarty dzień stwarzania: metafizyka i fizyka 163 5.5. Piąty dzień stwarzania: powstanie istot żywych 171 5.6. Szósty dzień: stworzenie zwierząt i człowieka 177 5.7. Podsumowanie egzegezy dzieł sześciu dni 188 VI. Antropologia Eriugeny 191 6.1. Struktura ontyczna człowieka 191 6.2. Raj natury ludzkiej 198 6.3. Mistyczna interpretacja raju 205 VII. Koncepcja powrotu 214 7.1. Specyfika Szkotowego nauczania o powrocie 214 7.2. Powrót powszechny i jego biblijne obrazy 223 7.3. Powrót specjalny: pomiędzy przebóstwieniem a potępieniem 231 7.4. Powrót mistyczny 237 VIII. Recepcja myśli Jana Szkota 245 8.1. Bezpośredni uczniowie i następcy 245 8.2. Recepcja twórczości Eriugeny w wieku XII 247 8.3. Renesans i nowożytność 263 Zakończenie 268 Bibliografia 272 Indeks osób 295

 

Recenzje (0)

Zainspiruj się kategoriami tego produktu

Metafizyczna odyseja: Poszukiwanie powrotu do Boga

Zapraszamy do odkrywania głębokiej refleksji nad miejscem człowieka w stworzeniu oraz jego odpowiedzialnością za powrót do Boga. "Metafizyczna odyseja" to podróż przez filozoficzne i teologiczne rozważania na temat relacji między nauką, wiarą i egzegezą, ukazująca drogę do odnowienia harmonii w świecie. Wśród rekomendacji znajdą Państwo m.in. dzieła o wartościach europejskiego dziedzictwa, wychowaniu w wierze oraz ontologii sytuacji, które pogłębią Państwa rozumienie tej fascynującej tematyki.

Po jakie produkty jeszcze warto sięgnąć:

  1. Idee i wartości w europejskim dziedzictwie aksjologicznym: Ta książka ukazuje, jak historia aksjologii odzwierciedla dziedzictwo idei i wartości kształtujących europejską tożsamość. To inspirujące opracowanie przypomina o konieczności odnalezienia na nowo europejskich ideałów, takich jak prawda, dobro, piękno, miłość, przebaczenie i pokój, które tworzyły fundament europejskiej cywilizacji.
  2. Wychować Boga: Monografia ta przedstawia myśl estetyczną Baumgartena, ukazując jej znaczenie w kontekście rozwoju szkoły Leibniza i Wolffa. To fascynujące studium refleksji nad sztuką jako drogą do dobrego życia, które pogłębia rozumienie niemieckiego oświecenia i jego wpływu na filozofię.
  3. Ontologia sytuacji: Wydana po raz pierwszy w 1985 roku, ta książka Bogusława Wolniewicza to kluczowe dzieło w dziedzinie metafizyki, logiki i filozofii języka. Autor buduje spójny system ontologiczny oparty na relacji język-rzeczywistość, oferując czytelnikowi głęboki wgląd w złożoność wzajemnych powiązań świata i języka.
  4. David Hume: Ta książka ukazuje filozofa Hume’a jako postać wykraczającą poza standardowe oświeceniowe schematy, zwracając uwagę na jego zrozumienie epistemologicznych konsekwencji odrzucenia Boga. To fascynujące spojrzenie na jednego z najważniejszych myślicieli epoki, które zachęca do głębszej refleksji nad relacją wiary i rozumu.
  5. Kwestia filozofii i Heidegger. Doświadczenie metafilozoficzne: Analiza wybranych wątków myśli Heideggera ukazuje złożoność jego fenomenologii i metodyki. Ta monografia jest świetnym wprowadzeniem dla humanistów i filozofów, pragnących zgłębić tajniki ontologii i filozofii Heideggera w przystępny i precyzyjny sposób.
  6. Historia filozofii Tom 1: To klasyczne opracowanie przedstawia dzieje myśli filozoficznej jako historię myślicieli, omawiając najważniejsze doktryny i zagadnienia od starożytności po średniowiecze. Idealne dla każdego, kto pragnie poznać rozwój idei i myśli filozoficznej na przestrzeni wieków.
  7. Pytania o sprawy ludzkie: Książka Mariana Filipiaka to przystępne wprowadzenie do podstawowych problemów egzystencjalnych, prezentowane w formie tekstów z pytaniami, które zachęcają do własnych refleksji. To świetne źródło do zrozumienia złożonych kwestii dotyczących ludzkiej egzystencji.
  8. Pokochać mądrość: Podręcznik ten motywuje do rozwoju wiedzy i umiejętności dydaktycznych, oferując pogłębione spojrzenie na metody nauczania i uczenia się. To cenne narzędzie dla nauczycieli i edukatorów dążących do skuteczniejszego przekazywania wiedzy.
  9. Transcendentalny i nietranscendentalny sens jedności w myśli XIII wiek: Ta praca analizuje filozoficzne koncepcje jedności w średniowiecznej scholastyce, ukazując złożoność i głębię rozważań tamtego okresu. To interesujące studium dla miłośników historii filozofii i scholastyki.
  10. Historia filozofii Tom 2: Kontynuacja klasycznego podręcznika, która przedstawia rozwój myśli od filozofii nowożytnej do XIX wieku. To kompleksowe kompendium wiedzy, idealne dla studentów i pasjonatów filozofii pragnących zgłębić jej ewolucję.
Zobacz inne z tej samej serii

Metafizyczna odyseja