Budowlane przedsięwzięcia inwestycyjne. Środowiskowe uwarunkowania przygotowania i realizacji

Poradnik kompleksowo ujmujący procedury przygotowania procesu budowlanego w aspekcie jego oddziaływania na środowisko i uwzględniający obowiązujące procedury i przepisy prawne.

Wdrażanie prawa wspólnotowego Unii Europejskiej spowodowało wiele zmian przepisów prawnych i organizacyjnych związanych z procesem planowania, przygotowania i realizacji inwestycji. Szczególnymi regułami obwarowane są zwłaszcza przedsięwzięcia finansowane ze środków publicznych.

Autor, korzystając z wieloletniego doświadczenia zdobytego podczas współpracy z inwestorami, jednostkami nadzorującymi i wykonawcami (mając na uwadze trudności ograniczające prawidłowe planowanie i przygotowanie procesu inwestycyjnego), omówił w książce:
– miejsce i rolę inwestora oraz projektanta w procesie projektowym; – aktualne praktyki niesprzyjające opracowaniu dobrej jakościowo dokumentacji; – modele kontraktowe przygotowania poszczególnych elementów dokumentacji projektowej ze wskazaniem powiązań między poszczególnymi opracowaniami; – podział prac projektowych na odrębne zamówienia i sposoby ich zamawiania, określając wady oraz zalety każdego wariantu; – procedury środowiskowych uwarunkowań na etapie przygotowania i realizacji inwestycji; – metodologię wyboru wykonawcy prac projektowych nie tylko na podstawie kryterium cenowego, lecz także na podstawie innych kryteriów, wymiernych i niewymiernych.

Przedstawione procedury mogą stanowić użyteczne źródło informacji do przygotowania dokumentacji środowiskowej, w tym raportów oddziaływania na środowisko i środowiskowych planów zarządzania budowami. Książka jest przeznaczona dla pracowników wyspecjalizowanych jednostek gospodarczych zajmujących się planowaniem, przygotowaniem i realizacją przedsięwzięć inwestycyjnych oraz odpowiednich wydziałów administracji samorządowej i państwowej. Z pewnością skorzystają z niej również studenci kierunków: budownictwo, inżynieria środowiska, ochrona środowiska.

Spis treści

Wstęp IX Wykaz definicji i skrótów XIII Wykaz skróconych nazw aktów prawnych XVII 1. Uwarunkowania formalnoprawne przygotowania i realizacji procesu inwestycyjnego 1 1.1. Ogólna charakterystyka i specyfika procesu inwestycyjnego 1 1.1.1. Definiowanie przedsięwzięcia inwestycyjnego 9 1.1.2. Planowanie procesu inwestycyjnego 11 1.2. Ustalenie sposobu realizacji inwestycji 15 1.2.1. Etapy realizacyjne i podział na zadania 15 1.2.2. Analiza ryzyka po stronie wykonawcy i inwestora 16 1.2.3. Dokumentacja projektowa 21 1.2.4. Klasyczne sposoby realizacji inwestycji 21 1.2.5. Czynniki wpływające na wybór modelu kontraktowego realizacji inwestycji 25 1.2.6. Inżynier kontraktu w procesie budowlanym 28 1.3. Specyfikacja działań inwestora i projektanta w procesie projektowania 41 1.3.1. Charakterystyka działań inwestora i projektanta w procesie projektowania 42 1.3.2. Zakres niezbędnej dokumentacji – model kontraktowy procesu projektowania 44 1.3.3. Sposoby zamawiania prac projektowych – podział na stadia projektowe 48 1.3.4. Szacowanie wartości zamówienia usług projektowych, kryteria wyboru oferty najkorzystniejszej 51 2. Procedury oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięć inwestycyjnych 59 2.1. Metody oceny oddziaływania na środowisko 59 2.2. Aspekty lokalizacyjne w ocenach oddziaływania na środowisko 68 2.3. Aspekty technologiczne w procedurze oceny oddziaływania na środowisko 69 2.4. Charakterystyka procedur oceny oddziaływania na środowisko 73 2.4.1. Procedura postępowania przy wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach 76 2.4.2. Karta informacyjna przedsięwzięcia 83 2.5. Ocena oddziaływania przedsięwzięć na obszary Natura 2000 86 3. Dokumentacja środowiskowa przedsięwzięć inwestycyjnych 87 3.1. Raport o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia inwestycyjnego 87 3.1.1. Podstawowe źródła informacji o terenie planowanej inwestycji 89 3.1.2. Metodyka oceny zagrożenia flory i fauny przez planowane przedsięwzięcie 89 3.1.3. Metodyka oceny oddziaływania na obszary Natura 2000 92 3.1.4. Wybór wariantu najkorzystniejszego dla środowiska 96 3.1.5. Udział społeczny w procedurze oceny oddziaływania na środowisko 106 3.2. Plan zarządzania środowiskiem dla przedsięwzięcia inwestycyjnego na etapie realizacji 106 3.2.1. Zakres planu zarządzania środowiskiem 107 3.2.2. Identyfikacja działań łagodzących 109 3.2.3. Działania kompensujące 113 3.2.4. Monitoring działań łagodzących i minimalizujących 116 3.2.5. Struktura nadzoru nad wdrażaniem planu zarządzania środowiskiem 118 3.2.6. Harmonogram wdrażania planu zarządzania środowiskiem i procedury raportowania 120 4. Zagadnienia środowiskowe w studiach wykonalności przedsięwzięć inwestycyjnych 123 4.1. Cel i zakres studium wykonalności 123 4.2. Aspekt środowiskowy w studium wykonalności – wybrany przykład 126 5. Strategiczna ocena oddziaływania na środowisko 134 5.1. Strategiczna ocena oddziaływania na środowisko planów i programów inwestycyjnych w prawie Unii Europejskiej 134 5.2. Strategiczna ocena oddziaływania na środowisko planów i programów inwestycyjnych w prawie polskim 135 5.3. Postępowanie w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko 140 6. Wpływ uwarunkowań środowiskowych na rozwiązania projektowe i technologię procesu budowlanego wybranych rodzajów przedsięwzięć budowlanych 141 6.1. Podstawowe zagadnienia technologii procesu budowlanego 141 6.2. Wpływ uwarunkowań środowiskowych na technologię i organizacja procesu budowlanego obiektów budownictwa hydrotechnicznego 143 6.2.1. Lokalizacja i charakterystyka rozwiązań przedsięwzięcia 143 6.2.2. Charakterystyka środowiska przyrodniczego 145 6.2.3. Charakterystyka rozwiązania wariantu najkorzystniejszego dla środowiska 147 6.2.4. Organizacja i technologia budowy, gospodarka masami ziemnymi 149 6.2.5. Zakres niezbędnych działań minimalizujących i kompensujących szkodliwe oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko 151 6.3. Wpływ uwarunkowań środowiskowych na technologię i organizacja procesu budowlanego obiektów zabezpieczenia przeciwpowodziowego 154 6.3.1. Specyfika procesu budowlanego budowy/modernizacji obiektów przeciwpowodziowych 154 6.3.2. Działania i zalecenia niezbędne do wykonania na etapie przygotowania i realizacji inwestycji związanej z budową i modernizacją obiektów przeciwpowodziowych 158 6.3.3. Potencjalne oddziaływania związane z modernizacją wałów przeciwpowodziowych 161 6.3.4. Zalecenia do technologii i organizacji wykonania robót 165 6.4. Prośrodowiskowa technologia i organizacja procesu budowlanego renowacji istniejącego systemu kanalizacyjnego 167 6.4.1. Procedura oceny stanu technicznego przewodu kanalizacyjnego 167 6.4.2. Procedura przygotowania dokumentacji projektowej 168 6.4.3. Przykładowe metody renowacji 170 6.4.4. Wyniki prac i zakres dokumentacji powykonawczej 171 6.4.5. Efekty środowiskowe zastosowanej metody renowacji przewodów kanalizacyjnych 176 6.5. Czynniki środowiskowe wpływające na rozwiązania projektowe zakładu przemysłu spożywczego 178 6.5.1. Uwarunkowania lokalizacyjne przedsięwzięcia 178 6.5.2. Rozwiązania chroniące środowisko 179 7. Zakończenie 183 Bibliografia 187