Teoria bibliografii w II Rzeczypospolitej

Publikacja jest poświęcona teorii bibliografii – dziedzinie wiedzy, która rozwija się od czasów starożytnych, ale w wieku XIX stała się nauką, a nie tylko zespołem umiejętności służących zestawianiu piśmiennictwa. Przedstawiono dzieje nauczania bibliografii w XIX wieku, a następnie zanalizowano rzadko podejmowane zagadnienie, jakim jest teoria bibliografii w świetle wypowiedzi przedstawicieli nauki polskiej okresu międzywojennego. Ukazano zaplecze instytucjonalne i organizacyjne rozwoju teorii bibliografii i scharakteryzowano dwa nurty badawcze. W świetle pierwszego bibliografia była nauką, w tym pomocniczą, innych dziedzin wiedzy, a w świetle drugiego – metodą naukową wykorzystywaną przede wszystkim przez historyków książki. Rozprawa przeznaczona jest dla historyków bibliologii i bibliografii, a także osób zainteresowanych rozwojem nauki w II Rzeczypospolitej.

Spis treści

Spis treści Wstęp / 7 Rozdział 1 Teoria bibliografii do początków wieku XX / 35 1.1. Początki teorii bibliografii na świecie / 35 1.2. Źródła teorii bibliografii w Polsce / 52 1.3. Bibliografia jako dziedzina akademicka na ziemiach polskich w XIX wieku / 60 1.3.1. Bibliologia w Liceum Krzemienieckim / 70 1.3.2. Ośrodek krakowski / 75 1.3.3. Joachim Lelewel jako dydaktyk i teoretyk bibliografii / 79 1.3.4. Wykłady Aleksandra Bohatkiewicza w Wilnie / 84 1.3.5. Katedra Bibliografii Karola Estreichera w Szkole Głównej w Warszawie / 89 1.4. Formowanie nowoczesnych teorii w końcu XIX i początkach XX wieku / 92 Rozdział 2 Instytucjonalne i organizacyjne perspektywy rozwoju teorii bibliografii w Polsce w latach 1918–1939 / 105 2.1. Instytut Bibliograficzny – koncepcja i działania / 108 2.2. Związek Bibliotekarzy Polskich / 119 2.2.1. Ogólnopolskie zjazdy bibliotekarzy / 122 2.2.2. Koła Związku Bibliotekarzy Polskich / 131 2.3. Projekt Polskiego Towarzystwa Bibliograficznego / 141 2.4. Ośrodki informacji bibliograficznej / 144 2.5. Bibliografia w programach szkół wyższych, średnich i kursów bibliotekarskich / 150 2.5.1. Kursy bibliotekarskie / 153 2.5.2. Kształcenie na poziomie średnim i wyższym / 157 Rozdział 3 Bibliografia jako nauka i działalność praktyczna. Przedmiot, metody i zadania / 169 3.1. Źródła i inspiracje teoretyków bibliografii w Polsce / 171 3.2. Pojęcie bibliografii w świetle wypowiedzi polskich teoretyków / 186 3.2.1. Bibliografia jako dziedzina wiedzy i praktyki / 188 3.2.2. Bibliografia jako narzędzie i wynik badań / 202 3.3. Przedmiot i metody badań w bibliografii / 209 Rozdział 4 Teoria rodzajów bibliografii / 227 4.1. Typologie bibliografii / 227 4.2. Bibliografia ogólna / 240 4.3. Bibliografia specjalna / 246 4.3.1. Bibliografia dziedzin i zagadnień / 249 4.3.2. Bibliografia regionalna / 252 4.3.3. Bibliografia o ograniczonym zasięgu formalnym / 262 Rozdział 5 Środowisko naukowe i zawodowe teoretyków bibliografii / 271 5.1. Wykształcenie teoretyków bibliografii / 272 5.2. Praca zawodowa teoretyków bibliografii / 280 5.3. Przynależność związkowa i aktywność pozazawodowa / 285 5.4. Habilitacje z bibliografii / 289 Rozdział 6 Recepcja polskiej teorii bibliografii II Rzeczypospolitej po 1945 roku / 295 6.1. Kierunki recepcji / 295 6.2. Lata czterdzieste / 299 6.3. Krytyka przedwojennych systemów bibliologii i bibliografii w latach pięćdziesiątych / 302 6.4. Spadek zainteresowania teorią okresu międzywojennego / 313 Zakończenie / 321 Bibliografia / 331 Źródła / 331 Źródła rękopiśmienne / 331 Źródła drukowane / 332 Dokumenty prawne / 332 Czasopisma / 333 Pozostałe wypowiedzi / 334 Bibliografie / 359 Podręczniki, poradniki, pomoce dydaktyczne, opracowania historyczno-metodyczne, wydane po 1945 roku / 360 Opracowania / 363 Indeks osobowy / 385 Abstract / 401