Ukraińcy i ich sąsiedzi na przestrzeni wieków t. I

Niniejsza książka jest pracą zbiorową, w skład której wchodzi 39 artykułów tematycznych. Zostały one opracowane przez naukowców z różnych dyscyplin z Polski, Ukrainy, Słowacji oraz Czech. Najwięcej tekstów dotyczy stosunków ukraińsko-polskich. W publikacji podjęta została również kwestia relacji ukraińsko-słowacko-czeskich, ukraińsko-rumuńskich, ukraińsko-mołdawskich oraz ukraińsko-ormiańskich. Ukazano w nich stosunki Ukraińców z sąsiednimi narodami w wymiarze politycznym, ekonomicznym, kulturalnym, a nawet rodzinnym. Żaden sąsiad nie jest z natury ani "dobry", ani "zły". To jak ułożą się wzajemne kontakty, zależy od tego, czy sąsiedzi zdołają ułożyć obopólne relacje w taki sposób, aby były możliwe do akceptacji przez każdą ze stron. Z tym jednak bywało różnie na przestrzeni wieków (tekst z okładki).

Spis treści

Wstęp 9 RELACJE UKRAIŃSKO-POLSKIE ????? ?????, ????????? ???????????? ????? ????? ??????????? ? ???????-????????? ???????? [Tożsamość religijna hrabiego Leona Szeptyckiego w tradycji ludowej] 11 ?????? ???????, ?????????? ??????? ????? ? ????????? ????????????? ???????? ?????? ???????? ??? – ??????? ?? ???????? [Ukraińskie baśnie ludowe w polskich publikacjach etnograficznych na przełomie XIX i XX wieku] 28 Agnieszka Hawrot, Relacje między Hucułami a Polakami na podstawie tetralogii Stanisława Vincenza Na wysokiej połoninie 41 ?????? ???????, ???????? ? ?????????? ? ??????????? ?? ????????? ?????? [Ceramika z Łemkowszczyzny w muzeach ukraińskich i polskich] 51 ????? ????????, ????? ????????????? ?????????? ? ??????? ????????? ????????? ? ??????? [Pieśni pochodzenia literackiego w interakcji twórczej Ukraińców i Polaków] 65 ??????? ?????, ?????? ? ????????? ?? ?????????????? ??????? ???????????? ???????????? ????????? ?????? ?????????? ??? – ?? ??????? ?? ???????? [Oświata i wychowanie jako społeczno-kulturowe wyznaczniki tożsamości młodzieży galicyjskiej na przełomie XIX i XX wieku] 77 ????? ????????, ?????????-???????? ??????? ?????? ??????? ?? ???????? ?? ???????? ?????????? ?????????? ???????????? ????? ?? ?? ???????????? ?????????? ????? [Środowisko kulturalne i edukacyjne Lwowa jako podstawa dla działalności lwowskiej szkoły matematycznej i jej czołowego reprezentanta Stanisława Ulama] 94 ?????? ??????????, ?????? ? ?????? ? ?????????? ?????????? ????????? ????????? ??????????? ?????? ???????? ????? [Polska i Polacy w opinii Ukraińców galicyjskich w przededniu I wojny światowej] 107 ????????? ?????, ????? ?????, ???????? ? ?????????? ?????? [Ukraińcy w Polsce międzywojennej] 122 ?????? ??????, ??????? ????? ??? ??????????-???????? ???????? ??????????? ?????? ???????? ????? (?? ?????????? ? ????????????? ?????? ?????????? ???????) [Stosunki polsko-ukraińskie w przededniu II wojny światowej w opowieściach ludowych (na podstawie badań w rejonie horochowskim na Wołyniu] 134 ?????? ???????, ??????????-???????? ???????????? ? ??????? 1939 ???? ?? ????????? [Konflikt polsko-ukraiński w rejonie Stryja we wrześniu 1939 roku] 143 Jakub Gorzeń, Szkolnictwo ukraińskie w II Rzeczypospolitej oraz w Generalnym Gubernatorstwie 158 Rafał Dydycz, Ludność ukraińska powiatu bialskiego w czasie II wojny światowej 170 ?????? ?????????, ???????? ?? ?????? ? ??????? ????????? ??????????? ?????????? ??? ????? ??????? ????? [Typologia ukraińskich i polskich pieśni ludowych o tematyce II wojny światowej] 185 Igor Hałagida, „Kapelani UPA” – próba demitologizacji pojęcia i zjawiska 200 ?????? ???????????, ??????????? ??????? ?????? ? ????????: ?? ?????? ??????? ? ???????? ???????????? ?????? ???? [Sowietyzacja oświaty w Galicji: na podstawie nakazów i dyrektyw Ministerstwa Oświaty USSR] 226 ?????? ??????, ????????? ???’???: ??????????-???????? ????????? ? ???????????? ?????????, ????????? ? ???????? ???? ? ?????? (?? ?????????? ????????? ??????’? ? ?????????? ???????) [Usunięta pamięć: współistnienie polsko-ukraińskie w relacjach Ukraińców wysiedlonych w latach powojennych z Polski (na podstawie wywiadów przeprowadzonych w obwodzie lwowskim] 239 ????? ??????, ???????? ?????????, ??????????? ?? ?????? ? ????????? ????? ?? ????????: ???????? ???????? (?? ?????????? ???? ?????????? ???????????? ?????? ?????????? ???????) [Folklor Ukraińców przesiedlonych z Polski w latach czterdziestych XX wieku: trwanie tradycji (na podstawie badań we wsi Tułyhołowy w rejonie horodeckim w obwodzie lwowskim] 262 ???? ?????, ??????? ?????, ????? ?????????? ??? ??????? ?? ????????????? ???????? ?? ?????? ??? 9 ??????? 1944 ???? ?? ???? ???????? [Wymiana ludności między Polską a radziecką Ukrainą w świetle umowy z dnia 9 września 1944 roku i jej następstwa] 279 Alina Bacic-Saliszewska, Powstanie i struktura organizacyjna sotni UPA „Udarnyky-4” pod dowództwem Wołodymyra Szczyhelskiego „Burłaki” (1945–1947) 294 ????????? ?????????, ???????? ??????? ??? ???? ? ???????? ? ???(?) ? ??? ?? ????????????? (1944–1945) [Współpraca Polaków z NKWD w walce z OUN(b) i UPA na Tarnopolszczyźnie w latach 1944–1945] 316 Jarosław Syrnyk, Historia incognita. O pożytkach z (auto)rekonceptualizacji powojennych dziejów Ukraińców w Polsce 325 Bohdan Halczak, Olha Kharchyshyn, Refleksje nad genezą pieśni Hej sokoły! 334 Paweł Poczekajło, Relacje społeczności polskiej z mniejszością ukraińską w województwie gdańskim w latach 1947–1970 (zarys problematyki) 348 ????? ?????????, ?????????? ?????? ?????????? ??????? ???????????? ? ??? ? ???? ?? ??? ????????-?????????? ?????? ??????????? [Ukraińskie motywy na okładkach płyt gramofonowych w PRL i ZSRR na tle artystycznych i estetycznych potrzeb społeczeństwa] 359 Roman Drozd, Kwestia upamiętnień miejsc spoczynku żołnierzy Ukraińskiej Republiki Ludowej w Polsce w latach 1989–2005 376 Mariusz Markiewicz, Ukraińcy w Polsce – nowa migracja 389 Arkadiusz Trochanowski, Eparchia wrocławsko-gdańska Kościoła greckokatolickiego wobec obywateli Ukrainy w Polsce 400 RELACJE UKRAIŃSKO-SŁOWACKO-CZESKIE ????? ??????????, ????? «??????? ????????» ?V–?V?? ???????? ? ??????????-????????-??????????? ??????????. I???????????? ?? ????????????-?????????? ????????????? [Ikony „Męki Chrystusowej” XV–XVII wieku na pograniczu ukraińsko-polsko-słowackim. Przemiany ikonograficzne i kompozycyjno-strukturalne] 414 Vlastimil Ondrak, Ukrajinská emigrace prizmatem československé zpravodajské služby [Emigracja ukraińska w świetle raportów czechosłowackich służb wywiadowczych] 428 Tomáš Řepa, Ukrajinská menšina v meziválečném Československu – politické, bezpečnostní a vojenské aspekty [Mniejszość ukraińska w Czechosłowacji międzywojennej – aspekty polityczne, militarne i w zakresie ochrony bezpieczeństwa państwa] 443 Aleš Binar, Ukrajina jako prostor utváření české (československé) vojenské tradice druhé světové války [Ukraina jako obszar kształtowania czeskiej (czechosłowackiej) tradycji wojskowej w czasie II wojny światowej] 458 Marian Gajdoš, Ukrajinská národnosť na Slovensku v šesťdesiatych rokoch 20. storočia [Ludność ukraińska na Słowacji w latach sześćdziesiątych XX wieku] 473 Stanislav Konečný, Ukrajinská menšina na Slovensku počas tzv. nežnej revolúcie [Ukraińska mniejszość na Słowacji w okresie tzw. rewolucji aksamitnej w 1989 roku] 485 RELACJE UKRAIŃSKO-RUMUŃSKIE ????????? ????????????, ??????????-????????? ???????? ?? ???????? ? ??? – ?? ??????? ?? ???????? [Stosunki ukraińsko-rumuńskie na Bukowinie na przełomie XIX i XX wieku] 501 RELACJE UKRAIŃSKO-MOŁDAWSKIE ?????? ??????, «???????» ? ???? ????? ?? ??????????-??????-?????? ?? ??????????-?????????? ??????????? ? ?? ???????? [Obrzędy ludowe towarzyszące zasiedleniu nowej chaty na pograniczach ukraińsko-mołdawskim i ukraińsko-polskim w XX wieku] 516 RELACJE UKRAIŃSKO-ORMIAŃSKIE ?????? ?????, ???????? ????? ?????????? – ???????? ?????? [Profesor Julian Zachariewicz – Ormianin ze Lwowa] 528 Informacja o autorach 539