Zorganizowana przestępczość podatkowa w Polsce

Książka stanowi pierwsze w polskim piśmiennictwie kompleksowe i interdyscyplinarne opracowanie problemu nadużycia mechanizmów podatkowych w sferze podatku akcyzowego i VAT przez grupy przestępcze. W publikacji omówiono m.in.: przyczyny powstawania zorganizowanej przestępczości podatkowej, jej istotę i cechy charakterystyczne, w tym modus operandi sprawców, problem kwalifikacji prawnej oszukańczych uszczupleń podatkowych oraz wystawiania fikcyjnych faktur, skuteczne metody zwalczania omawianego procederu, konsekwencje prawne posiadania fikcyjnych faktur oraz sposoby zabezpieczania się przed skutkami decyzji organów celnych i skarbowych związanych z ujawnieniem tych faktur, metody skutecznego i właściwego prowadzenia (nadzorowania, rozpoznawania) takich spraw. Autor zwraca uwagę na konieczność ścisłego współdziałania organów skarbowych i organów ścigania w walce z tego rodzaju przestępczością. Szeroko omawia problemy tej współpracy wynikające z odmienności postępowania karnego i podatkowego, rozważa wpływ decyzji podatkowych na prowadzone postępowanie karne oraz kwestię odpowiedzialności podatkowej nieświadomych uczestników procederu. Monografia zawiera ponadto bogate orzecznictwo sądów karnych, administracyjnych oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Adresaci: Publikacja przeznaczona jest dla sędziów, prokuratorów, adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych, funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Centralnego Biura Śledczego oraz pracowników organów kontroli skarbowej, a także dla przedstawicieli różnych dziedzin nauk prawnych.

Spis treści

Wykaz skrótów str. 11 Wstęp str. 15 Rozdział I Etiologia zorganizowanej przestępczości nadużywającej mechanizmów podatkowych str. 25 1. System podatkowy jako źródło zorganizowanej przestępczości ekonomicznej nadużywającej mechanizmów podatkowych str. 25 2. Uchylanie się od opodatkowania a przestępne nadużycie mechanizmów podatkowych str. 28 3. Powody kryminalizacji nadużycia mechanizmów podatkowych str. 30 4. Naruszenie mienia Skarbu Państwa i obowiązek podatkowy jako wyznacznik zachowań sprawczych str. 32 5. Charakter przestępczości warunkujący efektywność procederu str. 36 6. Cechy obrotu sprzyjające popełnianiu omawianych przestępstw str. 37 7. "Opłacalność" procederu str. 40 Rozdział II Mechanizm przestępstwa str. 43 1. Uwagi wstępne str. 43 2. Przestępne nadużycie mechanizmów podatku od towarów i usług str. 45 3. Przestępne nadużycie mechanizmów podatku akcyzowego str. 49 4. Postacie przestępstwa polegające na nadużyciu mechanizmów podatku od towaru i usług str. 52 5. Postacie przestępstwa polegające na nadużyciu mechanizmów podatku akcyzowego str. 54 Rozdział III Typy przestępstw umożliwiających instrumentalne nadużycie mechanizmów podatkowych dla dokonania uszczupleń w mieniu Skarbu Państwa str. 58 1. Uwagi wstępne str. 58 2. Przestępstwa przeciwko dokumentom str. 59 3. Pranie pieniędzy str. 64 4. Grupa i związek przestępczy str. 87 Rozdział IV Rozmiary zjawiska str. 96 Rozdział V Kwalifikacja prawna str. 103 1. Uwagi wstępne str. 103 2. Argumenty na tle karnoprawnej oceny zjawiska wystawiania fikcyjnych faktur str. 104 3. Problem wpływu art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług na karnoprawne oceny zjawiska str. 110 4. Przegląd orzecznictwa sądowego w kwestii kwalifikacji prawnej zjawiska wystawiania fikcyjnych faktur towarzyszącego oszukańczym uszczupleniom w podatkach VAT i akcyzowym str. 119 5. Argumenty wynikające z przedmiotu ochrony str. 122 6. Argumenty wynikające z zamiaru sprawców str. 125 7. Argumenty wynikające z ustalenia przyczyn kryminalizacji str. 133 8. Argumenty wynikające z płaszczyzny, na jakiej dochodzi do naruszenia prawa str. 137 9. Argumenty praktyczne za stosowaniem kwalifikacji z kodeksu karnego, lub za stosowaniem koncepcji idealnego zbiegu czynów zabronionych str. 140 Rozdział VI Rozmiar konsekwencji prawnych str. 146 Rozdział VII Ściganie zorganizowanej przestępczości ekonomicznej nadużywającej mechanizmów podatków VAT i akcyzowego str. 154 1. Zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa str. 154 2. Rola organów kontroli skarbowej w zwalczaniu procederu i podważeniu jego ekonomicznych podstaw str. 162 2.1. Uwagi wstępne str. 162 2.2. Decyzje podatkowe i ich wykorzystanie w postępowaniu karnym str. 163 2.3. Odmienności postępowania karnego i podatkowego str. 180 2.4. Ograniczenia jakim podlega działanie organów kontroli skarbowej w kontekście możliwości dokonywania prawidłowych ustaleń faktycznych str. 182 2.5. Proponowany model współpracy organów ścigania i organów kontroli skarbowej str. 185 2.6. Problem sankcji podatkowych str. 188 2.7. Wykorzystanie decyzji akcesoryjnych dla eliminacji podstaw procederu str. 191 3. Znaczenie opinii biegłego w sprawach dotyczących przestępnego nadużycia mechanizmów podatkowych str. 212 3.1. Opinia biegłego z zakresu księgowości i finansów str. 212 3.2. Opinia biegłego z zakresu właściwości paliw płynnych str. 227 4. Środki przymusu procesowego stosowane w sprawach o przestępne nadużycia mechanizmów podatkowych str. 229 4.1. Uwagi wstępne str. 229 4.2. Zatrzymanie procesowe str. 230 4.3. Tymczasowe aresztowanie str. 231 4.4. Poręczenie majątkowe str. 235 4.5. Zabezpieczenie majątkowe str. 237 Rozdział VIII Konsensualne zakończenie procesu str. 240 Rozdział IX Błędy organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości str. 247 Wnioski str. 255 Bibliografia str. 263