Trening twórczości

Książka odnosi się do potrzeby i konieczności podejmowania różnych działań sprzyjających twórczości i kreatywności, tworzeniu i aktywności twórczej, rozwijaniu i kształceniu dyspozycji twórczych i postawy twórczej.

           Przedstawiony w pracy autorski Trening Myślenia Twórczego (TMT) ściśle koresponduje właśnie z tą tematyką. Ponadto jest zasadniczo nową propozycją, ponieważ głównym narzędziem stymulowania myślenia twórczego jest sztuka, a dokładniej plastyka i zagadnienia z nią związane. Jak dotąd żaden z autorów treningów twórczości - zarówno polskich, jak i zagranicznych - nie opracował takiego treningu, tzn. treningu uwzględniającego jako narzędzie plastykę.

           Praca ta jest skierowana przede wszystkim do pedagogów: nauczycieli i wychowawców, nauczycieli plastyki i opiekunów w świetlicach szkolnych i pozaszkolnych, animatorów twórczości z ośrodków kultury – dostarcza bowiem nowych pomysłów ćwiczeń uaktywniających dyspozycje twórcze człowieka.

Spis treści

Wprowadzenie 9 I. Wychowanie estetyczne 19 1. Sztuka 19 1.1. Pojęcie. Rys historyczny 20 1.2. Funkcje sztuki 23 1.3. Funkcje sztuki najnowszej 30 1.4. Sztuka jako dzieło i akt twórczy artysty i odbiorcy 34 1.5. Znaczenie sztuki dla dziecka 52 1.6. Oddziaływanie sztuki nie zawsze jest dodatnie 58 2. Wychowanie estetyczne 63 2.1. Wychowanie estetyczne – problematyka 65 2.2. Zarys historyczny wychowania estetycznego 71 2.3. Wychowanie przez sztukę 101 2.4. Wychowanie do sztuki 113 2.5. Wychowawcza funkcja sztuki 117 2.6. Związki wychowania estetycznego z innymi rodzajami wychowania 119 2.7. Partnerzy wychowania estetycznego 123 2.8. Niedostatki wychowania estetycznego i sposoby ich przezwyciężania 126 2.9. Perspektywy wychowania estetycznego 133 II. Twórczość 143 1. Uwagi wstępne 143 1.1. Ontologia twórczości 145 1.2. Fenomenologia twórczości 156 1.3. Twórczość w kontekście sztuki 181 1.4. Twórczość w pedagogice 200 1.5. Pedagogika twórczości. Pedagogika zdolności 223 1.6. Psychodydaktyka kreatywności 240 1.7. Współczesne teorie wychowania a wychowanie przez sztukę 248 1.8. Psychologiczne koncepcje twórczości 253 2. Proces twórczy 270 2.1. Myślenie twórcze 270 2.2. Procesy poznawcze 286 2.3. Emocje. Motywacje 298 2.4. Twórcza osobowość 306 III. Trening twórczości 319 1. Założenia treningu twórczości 320 1.1. Podstawy treningu twórczości 320 1.2. Zasady konstruowania treningu twórczości 326 2. Opis wybranych technik twórczości 328 2.1. Trening twórczości autorstwa Andrzeja Góralskiego 328 2.2. Doraźny system ćwiczeń autorstwa Edwarda Nęcki 333 2.3. Działania na rzecz twórczego i harmonijnego rozwoju – Makary K. Stasiak 337 2.4. Trening zdolności dywergencyjnych Wiesławy Limont w kontekście synektyki 339 2.5. Sześć kapeluszy... i sześć butów... – trening myślenia i trening działania Edwarda de Bono 341 2.6. Mindmapping – Tony Buzan 348 2.7. NLP – programowanie neurolingwistyczne – Richard Bandler 353 2.8. Twórcza wizualizacja – Shakti Gawain 357 2.9. Trening samodoskonalenia – Anthony Robbins 360 IV. Trening myślenia twórczego – opis treningu autorskiego 369 1. Prezentacja ćwiczeń 373 1.1. Percypowanie 376 1.2. Zbieranie informacji 379 1.3. Analiza 383 1.4. Synteza 388 1.5. Działanie twórcze 391 2. Walory ćwiczeń 395 2.1. Percypowanie 396 2.2. Zbieranie informacji 407 2.3. Analiza 418 2.4. Synteza 428 2.5. Działanie twórcze 439 V. Badania własne 449 1. Problematyka badań 449 1.1. Sformułowanie problemów badawczych 450 1.2. Uzasadnienie problemów badawczych 451 1.3. Hipotezy badawcze 452 2. Przygotowanie i przeprowadzenie badań 453 2.1. Plan badań 453 2.2. Uczestnicy badań 453 2.3. Techniki pomiaru wykorzystane w eksperymencie 454 2.4. Przebieg zajęć 456 3. Wyniki badań 457 3.1. Sumaryczne omówienie wyników ilościowych 457 3.2. Wyniki jakościowe 460 3.3. Wyniki weryfikacji hipotez badawczych 464 Zakończenie 469 Bibliografia 479