Zgwałcenie w małżeństwie. Studium prawnokarne i kryminologiczne

Publikacja jest pierwszą na polskim rynku monografią odnoszącą się do problematyki zgwałcenia w małżeństwie jako istotnej patologii społecznej, prowadzącej do wielu negatywnych konsekwencji dla ofiar i ich rodzin. Przedstawiono w niej dotychczasowy stan wiedzy na temat tego zjawiska oraz omówiono regulacje prawne wielu państw dotyczące tych zagadnień, ze szczególnym uwzględnieniem krajów, w których rezygnacja z bezkarności zgwałcenia w małżeństwie nastąpiła stosunkowo późno i wywoływała liczne kontrowersje. W książce znajduje się szczegółowa analiza ustawowego typu przestępstwa zgwałcenia pod kątem specyfiki stosowania art. 197 k.k. do zgwałcenia w małżeństwie. Oprócz zagadnień prawnych autorka zebrała w niej obszerny materiał empiryczny, tj. wyniki badań aktowych ilustrujących specyfikę tego przestępstwa oraz praktykę jego ścigania oraz orzekania w takich sprawach przez sądy (badano akta spraw zarejestrowanych we wszystkich jednostkach prokuratury w latach 2006-2009). Adresaci: Monografia przeznaczona jest dla praktyków prawa (sędziów, prokuratorów i adwokatów), zainteresuje też przedstawicieli nauki prawa karnego, a także osoby zajmujące się szeroko rozumianą pomocą ofiarom przestępstw.

Spis treści

Wykaz skrótów | str. 11 Uwagi wstępne | str. 13 Rozdział I Zjawisko zgwałcenia w małżeństwie | str. 21 1.1. Charakterystyka fenomenu zgwałcenia w małżeństwie | str. 21 1.2. Fizyczne i psychiczne skutki zgwałcenia w małżeństwie | str. 40 1.3. Społeczna percepcja zgwałcenia w małżeństwie | str. 43 1.4. Podsumowanie - społeczna doniosłość problemu zgwałcenia w małżeństwie | str. 45 Rozdział II Zgwałcenie w małżeństwie w prawie wybranych państw oraz w prawie międzynarodowym | str. 48 2.1. Uwagi wstępne | str. 48 2.2. Prawo angielskie i amerykańskie | str. 50 2.2.1. Prawo angielskie | str. 50 2.2.2. Prawo amerykańskie | str. 72 2.2.3. Wpływ teorii feministycznych na prawne ujęcia i dyskusję dotyczącą zgwałcenia w małżeństwie | str. 84 2.3. Prawo państw tzw. Europy Łacińskiej | str. 99 2.4. Prawo państw niemieckojęzycznych | str. 109 2.5. Prawo państw Europy Środkowej i Wschodniej | str. 120 2.6. Zgwałcenie w małżeństwie w innych systemach prawa | str. 124 2.7. Zgwałcenie w małżeństwie w dokumentach prawa międzynarodowego | str. 131 2.8. Podsumowanie - modele odpowiedzialności za zgwałcenie w małżeństwie | str. 137 Rozdział III Ustawowy typ przestępstwa zgwałcenia a zgwałcenie w małżeństwie | str. 141 3.1. Uwagi ogólne | str. 141 3.2. Problem wolności seksualnej małżonków | str. 144 3.3. Brak zgody ofiary jako niewypowiedziane znamię zgwałcenia a domniemanie zgody na kontakty seksualne w małżeństwie | str. 153 3.4. Sposoby doprowadzenia ofiary do niedobrowolnego obcowania płciowego lub innej czynności seksualnej na tle łączącej sprawcę i ofiarę relacji małżeńskiej | str. 159 3.4.1. Przemoc | str. 159 3.4.2. Groźba bezprawna | str. 169 3.4.3. Podstęp | str. 179 3.5. Obcowanie płciowe i inna czynność seksualna jako znamię zgwałcenia małżonka | str. 185 3.6. Podmiot i strona podmiotowa zgwałcenia w małżeństwie | str. 193 3.7. Typy kwalifikowane zgwałcenia a zgwałcenie w małżeństwie | str. 200 3.7.1. Zgwałcenie kazirodcze i pedofilskie | str. 200 3.7.2. Zgwałcenie zbiorowe | str. 202 3.7.3. Zgwałcenie ze szczególnym okrucieństwem | str. 208 3.8. Specyficzne problemy form popełnienia zgwałcenia w małżeństwie | str. 211 3.9. Zagadnienia wymiaru kary sprawcy zgwałcenia małżonka | str. 213 3.10. Szczególne problemy zbiegu przepisów i zbiegu przestępstw w przypadku zgwałcenia w małżeństwie | str. 223 3.11. Podsumowanie - szczególne problemy wykładni art. 197 k.k. w przypadku zgwałcenia w małżeństwie | str. 232 Rozdział IV Wybrane problemy procesowe związane ze zgwałceniem w małżeństwie | str. 236 4.1. Właściwość rzeczowa sądu | str. 236 4.2. Tryb ścigania | str. 238 4.3. Prawo odmowy składania zeznań oraz prawo odmowy poddania się oględzinom i badaniom lekarskim | str. 247 4.4. Podsumowanie - specyfika ścigania sprawców zgwałcenia małżonka | str. 250 Rozdział V Konsekwencje zgwałcenia w małżeństwie w świetle przepisów innych działów | str. 252 5.1. Zakres obowiązków małżeńskich w świetle prawa rodzinnego oraz cywilnoprawne skutki zgwałcenia małżonka | str. 253 5.2. Obowiązki małżonków i następstwa zgwałcenia w małżeństwie według prawa kanonicznego | str. 264 5.3. Inne prawne konsekwencje zgwałcenia w małżeństwie | str. 268 5.4. Podsumowanie - spectrum możliwych prawnych konsekwencji zgwałcenia w małżeństwie | str. 269 Rozdział VI Zgwałcenie w małżeństwie lub konkubinacie w świetle badań aktowych | str. 272 6.1. Cel i zakres badań | str. 272 6.2. Rozkład liczbowy i terytorialny spraw dotyczących zgwałcenia w małżeństwie w badanym okresie | str. 276 6.3. Sprawy, w których wydano postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania karnego | str. 285 6.4. Sprawy, w których wydano postanowienie o umorzeniu postępowania karnego | str. 313 6.5. Sprawy, w których skierowano do sądu akt oskarżenia | str. 381 Występowanie zgwałcenia obok znęcania | str. 454 Charakterystyka sprawcy i ofiary | str. 465 6.6. Podsumowanie - specyfika zgwałcenia w małżeństwie w praktyce organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości | str. 480 Wnioski końcowe | str. 485 Bibliografia | str. 501 Wykaz tabel | str. 521 Wykaz wykresów | str. 525 Wykaz powoływanych orzeczeń sądów polskich | str. 527 Wzór ankiety nr 1 - sprawy, w których wydano postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa | str. 529 Wzór ankiety nr 2 - sprawy, w których wydano postanowienie o umorzeniu śledztwa | str. 531 Wzór ankiety nr 3 - sprawy, w których skierowano do sądu akt oskarżenia | str. 533 Rape in Marriage. A Criminal Law and Criminological Study. Summary | str. 537