Innowacje w marketingu banków detalicznych

Niniejsza praca jest odpowiedzią na postulowane kierunki badań nad innowacjami dotyczące uporządkowania i uzupełnienia problematyki związanej z innowacjami w bankach detalicznych, szczególnie w zakresie terminologii i klasyfikacji innowacji. Istotnym celem jest też zidentyfikowanie znaczenia klientów indywidualnych i innych podmiotów w innowacyjnych działaniach banków oraz określenie czynników stymulujących i ograniczających tę aktywność. Ważnym zadaniem w pracy jest również przedstawienie jej dominujących form realizowanych przez podmioty sektora bankowego. Studia literaturowe dowodzą istnienia luki w warstwie teoretycznej i empirycznej badań nad innowacjami w bankach detalicznych oraz odbiorem tych działań przez klientów docelowych. Brakuje kompleksowych publikacji i opracowań, w których zagadnienia innowacji realizowanej w bankach byłyby powiązane z postrzeganiem ich przez klientów indywidualnych i zakresem korzystania z nich. Podjęta problematyka jest rozbudowana i wielowątkowa – dotyczy innowacji w marketingu banków detalicznych oraz sposobu odbioru i zakresu korzystania z nich przez klientów indywidualnych. Zakres przedmiotowy pracy obejmuje innowacje w działalności banków detalicznych ze szczególnym uwzględnieniem sfery marketingu realizowanego przez te podmioty. Zakres podmiotowy obejmuje banki detaliczne działające na rynku polskim i ich klientów. Praca składa się z czterech rozdziałów. W pierwszym rozdziale zaprezentowano innowacje w sektorze banków detalicznych w świetle ujęć teoretycznych. Rozdział drugi poświęcono uwarunkowaniom zewnętrznym działalności innowacyjnej banków. W rozdziale trzecim zaprezentowano stan sektora bankowego w Polsce od strony podażowej oraz popytowej. Rozdział czwarty zawiera wyniki badań bezpośrednich przeprowadzonych wśród menedżerów banków detalicznych dotyczących ich działalności innowacyjnej oraz zachowań klientów indywidualnych wobec działalności innowacyjnej tych podmiotów. Dokonano tu też charakterystyki próby badawczej.

Spis treści

Wprowadzenie 9 Rozdział 1 INNOWACJE W SEKTORZE BANKÓW DETALICZNYCH W ŚWIETLE UJĘĆ TEORETYCZNYCH 13 1.1. Istota innowacji w literaturze przedmiotu i korzyści, jakie niesie 13 1.2. Klasyfikacje innowacji w kontekście aktywności banków 19 1.3. Innowacje marketingowe w sektorze bankowym a klasyfikacja OECD 27 1.3.1. Innowacje technologiczne 30 1.3.2. Innowacje nietechnologiczne 33 1.4. Modele procesu innowacyjnego we współczesnej gospodarce z uwzględnieniem specyfiki badanego sektora 39 1.4.1. Modele liniowe 40 1.4.2. Modele złożone 44 Rozdział 2 UWARUNKOWANIA DZIAŁALNOŚCI INNOWACYJNEJ BANKÓW DETALICZNYCH 53 2.1. Innowacyjność i klasyfikacja determinant działalności innowacyjnej 53 2.2. Warunki ekonomiczne dla funkcjonowania banków detalicznych 58 2.3. Uwarunkowania regulacyjno-prawne dla podmiotów sektora bankowego 62 2.4. Informacja i wiedza jako determinanty tworzenia innowacji w bankach 64 2.5. Technologie w kontekście wprowadzania i dyfuzji innowacji w bankach detalicznych 74 2.6. Rozwój społeczeństwa informacyjnego w kontekście innowacji bankowych 82 Rozdział 3 SEKTOR BANKOWY W POLSCE I POPYT NA PRODUKTY BANKOWE WŚRÓD KLIENTÓW INDYWIDUALNYCH 89 3.1. Struktura sektora bankowego i aktywa banków 89 3.2. Poziom ubankowienia Polaków 94 3.3. Popularność kart i form płatności wśród klientów indywidualnych 96 3.3.1. Karty płatnicze 97 3.3.2. Liczba użytkowników bankowości internetowej i mobilnej 100 3.4. Poziom sprzedaży kredytów dla klientów indywidualnych 105 Rozdział 4 OPINIE MENEDŻERÓW BANKÓW DETALICZNYCH ORAZ ZACHOWANIA KLIENTÓW INDYWIDUALNYCH WOBEC INNOWACJI W BADANYM SEKTORZE 110 4.1. Metodyka badań empirycznych wśród podmiotów sektora bankowości detalicznej i charakterystyka respondentów 110 4.2. Analiza wyników badań empirycznych przeprowadzonych wśród menedżerów banków 113 4.2.1. Innowacyjność sektora oraz źródła informacji w opinii menedżerów badanych banków 113 4.2.2. Motywy i bariery wdrażania innowacji w badanych bankach 116 4.2.3. Determinanty skuteczności wdrażania innowacji w opinii menedżerów badanych banków 117 4.2.4. Realizowany zakres współpracy oraz rodzaje innowacji wdrażane przez badane banki 121 4.3. Korzystanie z oferty i innowacji banków detalicznych przez klientów indywidualnych 128 4.4. Innowacyjność banków detalicznych i opinie na jej temat wśród badanych klientów 135 4.5. Determinanty korzystania przez klientów z innowacji banków detalicznych 143 4.6. Porównanie zakresu korzystania z innowacji marketingowych przez klientów indywidualnych z zakresem wdrożeń przez banki 150 Zakończenie 153 Załączniki 157 Kwestionariusz ankietowy: Innowacje w marketingu banków detalicznych w opinii Kierownictwa banków 159 Kwestionariusz ankietowy: Innowacje w marketingu banków detalicznych 168 Bibliografia 175 Spis rysunków 187 Spis tabel 189